POLONICUS – nagroda z szacunku do nas samych

Już 28 nagrodzonych wybitnych osobistości życia politycznego, społecznego i kulturalnego z Polski i Niemiec otrzymało do tej pory to szlachetne wyróżnienie, kilkaset osób corocznie a więc w sumie już parę tysiący było bezpośrednimi uczestnikami uroczystości wręczania nagród w Sali Koronacyjnej Ratusza w Akwizgranie. Kilkanaście milionów Polaków obejrzało to europejskie przedsięwzięcie za pośrednictwem TV Polonia. Nikt nie jest w stanie zliczyć, ilu Polaków za granicą zainspirował POLONICUS do dalszej intensywnej pracy na rzecz kraju i Polonii.
    
To już po raz ósmy przyznawany jest w Akwizgranie (Aachen) POLONICUS – nagroda Polonii europejskiej. A wszystko zaczęło się w 2009 roku w Dniu Polonii 2 maja 2009 podczas festynu na styku trzech granic Belgii, Holandii i Niemiec, zwanym Dreiländereck – nieopodal Akwizgranu w którym wzięło udział ponad 3 tyś uczestników, a w rok później blisko 6 tyś osób.

„Nie jest łatwo ułożyć sobie życie na nowo i jednocześnie być twórczym z dala od ojczyzny. Wielu z nas wytrwale zdobywało swoją pozycję społeczną i materialną, nie zaniedbując jednocześnie korzeni kulturowych. Polonia potrafiła swoją uczciwą pracą i europejskim uniwersalizmem zaimponować otoczeniu w nowej ojczyźnie.

Potrafimy się integrować, wzbogacając jednocześnie nasze nowe środowisko, nadając szeroko pojętej kulturze europejskiej nasze własne indywidualne i narodowe akcenty i dlatego – powinniśmy się wzajemnie szanować, a wtedy i inni nas szanować będą” – podkreśla pomysłodawca i główny organizator uroczystości wręczania POLONICUSA – Wiesław Lewicki. Należy przyznać, że na tak ważną w Europie uroczystość wybrał miejsce wyjątkowe – Salę Koronacyjną Ratuszu w Akwizgranie – miasta Karola Wielkiego, symbolu władzy Świętego Cesarstwa Rzymskiego, w którym koronowanych było 31 władców dawnego imperium.

Nagroda POLONICUS przyznawana jest raz w roku i oficjalnie ogłaszana w lutym, a uroczystość wręczenia odbywa się w ostatnich dniach kwietnia lub na początku maja. Co roku nagrodę POLONICUS otrzymują wybitne osobistości w dziedzinie kultury, organizacji życia polonijnego oraz dialogu polsko-niemieckiego. Za całokształt osiągnięć przyznawana jest aperiodycznie.

Honorowa Nagroda POLONICUS, którą do tej pory otrzymali profesor Jerzy Buzek – przewodniczący Parlamentu Europejskiego w latach 2010-2012 oraz prof. Norman Davies, angielski historyk, specjalizujący się w dziejach Polski. Wśród dotychczasowych laureatów nagrody POLONICUS znaleźli się wybitni politycy – dr Angelica Schwall-Düren, minister ds. związkowych, europejskich i medialnych NRW, przedstawiciele kościoła – profesor Alfons Nossol, Arcybiskup Diecezji Opolskiej oraz ksiądz rektor Stanisław Budyń , językoznawcy – profesor Władysław Miodunka z Uniwersytetu Jagiellońskiego i profesor Jan Miodek z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz filmowcy –Krystyna Janda i Andrzej Wajda.

Dzięki nogrodzie POLONICUS Polonia niemiecka zdołała jeszcze uhonorować wybitnych Polaków, działających na rzecz dialogu polsko-niemieckiego – profesora Władysław Bartoszewskiego oraz Karla Dedeciusa – literata i tłumacza, których już dziś niestety między nami nie ma. Wyróżnianie nagrodą POLONICUS rozwija się wielokierunkowo obejmując Belgię i Holandię, ale jednocześnie pamiętając o Polakach na Wschodzie. Dlatego też jedną z wcześniej nagrodzonych była Andżelika Borys – prezes Związku Polaków na Białorusi.


W roku 2011 powstał Europejski Instytut Kultury i Mediów POLONICUS VoG, zajmujący się wraz z Polregio e.V. w Aachen przygotowaniem corocznej edycji i profesjonalną organizacją Gali POLONICUS. Napływające kandydatury na laureatów nagrody są dyskutowane i rozważane przez szerokie gremium doradcze poczym ostateczną decyzje podejmuje piecioosobowe jury nagrody. Warto podkreślić, że wszyscy dotychczasowi laureaci stanowią honorowe gremium Instytutu Polonicus i często włączają się w przygotowywania kolejnych edycji.

W tym roku uhonorowani zostaną po raz kolejny niezwykle ważni przedstawiciele kręgów opiniotwórczych – polskich, niemieckich, a także mających wpływ na całą Europę: Thorsten Klute – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Pracy, Integracji i Spraw Socjalnych Nadrenii Północnej-Westfalii; Czesław Mozil, lider zespołu „Czesław Śpiewa”, przedstawiciel duńskiej Polonii, autor płyty „Księga emigrantów”; niemiecko-polskie Stowarzyszenie Kulturalne POLONICA e.V. z Kolonii na czele z jego prezesem Zbigniewem Kossakiem von Główczewskim, organizatorem festiwalu „Chanson Festival Kolonia-Wrocław-Paryż”. Nagrodę honorową POLONICUS 2016 otrzyma profesor Leszek Balcerowicz, przewodniczący Rady Forum Obywatelskiego Rozwoju, były wicepremier, minister finansów, prezes Narodowego Banku Polskiego, za wybitne osiągnięcia w ekonomii przemian wolnorynkowych w Polsce oraz za wyjątkowy wkład w szerzenie świadomości obywatelskiej w jednoczącej się Europie.


Wielu przedstawicieli strony polskiej i niemieckiej jest nie tylko przyjaznych, ale również bardzo pomocnych w organizacji Gali POLONICUS od samego początku jej powstania. Jednym z nich był i jest Olaf Müller, kierownik Wydziału Kultury Miasta Akwizgran. Honorowy patronat nad nagrodą POLONICUS objął w jego pierwszej edycji Ambasador RP dr Marek Prawda, a następnie Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej. Od samego początku istnienia nagrodę POLONICUS wspiera swym doświadczeniem i zaangażowaniam również laureatka nagrody Senator Barbara Borys-Damięcka.

Nagroda POLONICUS zmienia się i dostosowuje do potrzeb Polonii, ponieważ „pośród nas żyje wielu wspaniałych Polonusów, którzy swoją postawą, działalnością czy twórczością, wzbudzają szacunek i podziw Polonii, a także swoich niemieckich i europejskich przyjaciół. Sami winniśmy to dostrzegać i wyrażać im zasłużony szacunek za ich powszechnie uznane osiągnięcia” – co podkreśla zawsze Wiesław Lewicki – dyrektor Instytutu POLONICUS.
.
POLONICUS jest nagrodą potrzebną zarówno Polakom w kraju jak i za granicą, abyśmy doceniali siebie nawzajem wszędzie gdzie żyjemy, bo jak kiedyś napisał 12-letni Polak z Niemiec – Polska jest tam, gdzie my jesteśmy, a Czesław Mozil podkreśla, że lubi być Polakiem!

Agata Lewandowski